108 Names Of Hanuman

In Hindu mythology, the God Hanuman has 108 names. The following is a list of the names.

List of names

क्रमांक

Names

Mantra

मंत्र (IAST)

Meaning

1

आञ्जनेय

ॐ आञ्जनेयाय नमः

Om Āñjaneyāya Namaḥ

जो देवी अञ्जना के पुत्र हैं

2

महावीर

ॐ महावीराय नमः

Om Mahāvīrāya Namaḥ

जो अति बलशाली एवं पराक्रमी हैं

3

हनूमान्

ॐ हनुमते नमः

Om Hanumate Namaḥ

जो फूले हुए गालों वाले हैं

4

मारुतात्मज

ॐ मारुतात्मजाय नमः

Om Mārutātmajāya Namaḥ

जो पवन देव को अति प्रिय हैं

5

तत्वज्ञानप्रद

ॐ तत्वज्ञानप्रदाय नमः

Om Tattvajñānapradāya Namaḥ

जो तत्वज्ञान प्रदान करने वाले हैं

6

सीतादेवीमुद्राप्रदायक

ॐ सीतादेवीमुद्राप्रदायकाय नमः

Om Sītadevīmudrāpradāyakāya Namaḥ

जो सीता माता को श्री राम जी की मुद्रिका प्रदान करने वाले हैं

7

अशोकवनिकाच्छेत्ता

ॐ अशोकवनिकाच्छेत्त्रे नमः

Om Aśokavanikācchetre Namaḥ

जो अशोक वन को नष्ट करने वाले हैं

8

सर्वमायाविभञ्जन

ॐ सर्वमायाविभञ्जनाय नमः

Om Sarvamāyāvibhañjanāya Namaḥ

जो भ्रम को नष्ट करने वाले हैं

9

सर्वबन्धविमोक्ता

ॐ सर्वबन्धविमोक्त्रे नमः

Om Sarvabandhavimoktre Namaḥ

जो समस्त प्रकार के बन्धनों से मुक्त करने वाले हैं

10

रक्षोविध्वंसकारक

ॐ रक्षोविध्वंसकारकाय नमः

Om Rakṣovidhvaṃsakārakāya Namaḥ

जो राक्षसों का संहार करने वाले हैं

11

परविद्यापरिहार

ॐ परविद्यापरिहाराय नमः

Om Paravidyāparihārāya Namaḥ

जो शत्रुओं के विवेक का नाश करने वाले हैं

12

परशौर्यविनाशन

ॐ परशौर्यविनाशनाय नमः

Om Paraśauryavināśanāya Namaḥ

जो शत्रुओं के बल एवं शक्ति को हरने वाले हैं

13

परमन्त्रनिराकर्ता

ॐ परमन्त्रनिराकर्त्रे नमः

Om Paramantranirākartre Namaḥ

जो केवल श्री राम मन्त्र का जाप करने वाले हैं

14

परयन्त्रप्रभेदक

ॐ परयन्त्रप्रभेदकाय नमः

Om Parayantraprabhedakāya Namaḥ

जो शत्रुओं की योजना को विफल करने वाले हैं

15

सर्वग्रहविनाशी

ॐ सर्वग्रहविनाशिने नमः

Om Sarvagrahavināśine Namaḥ

जो समस्त ग्रहों के अशुभ प्रभाव को नष्ट करने वाले हैं

16

भीमसेनसहायकृत्

ॐ भीमसेनसहायकृते नमः

Om Bhīmasenasahāyakṛte Namaḥ

जो भीम की सहायता करने वाले हैं

17

सर्वदुःखहर

ॐ सर्वदुःखहराय नमः

Om Sarvaduḥkhaharāya Namaḥ

जो समस्त कष्टों का निवारण करने वाले हैं

18

सर्वलोकचारी

ॐ सर्वलोकचारिणे नमः

Om Sarvalokacāriṇe Namaḥ

जो समस्त लोकों में विचरण करने वाले हैं

19

मनोजव

ॐ मनोजवाय नमः

Om Manojavāya Namaḥ

जो वायु के समान तीव्र गति वाले हैं

20

पारिजातद्रुमूलस्थ

ॐ पारिजातद्रुमूलस्थाय नमः

Om Pārijātadrumūlasthāya Namaḥ

जो पारिजात के वृक्ष के नीचे निवास करने वाले हैं

21

सर्वमन्त्रस्वरूपवान्

ॐ सर्वमन्त्रस्वरूपवते नमः

Om Sarvamantrasvarūpavate Namaḥ

जो समस्त मन्त्रों/स्तोत्रों के ज्ञाता एवं स्वामी हैं

22

सर्वतन्त्रस्वरूपी

ॐ सर्वतन्त्रस्वरूपिणे नमः

Om Sarvatantrasvarūpiṇe Namaḥ

जो समस्त प्रकार के तन्त्रों के अधिपति हैं

23

सर्वयन्त्रात्मक

ॐ सर्वयन्त्रात्मकाय नमः

Om Sarvayantrātmakāya Namaḥ

जो समस्त प्रकार के यन्त्रों में विद्यमान हैं

24

कपीश्वर

ॐ कपीश्वराय नमः

Om Kapīśvarāya Namaḥ

जो वानरों के अधिपति हैं

25

महाकाय

ॐ महाकायाय नमः

Om Mahākāyāya Namaḥ

जो अत्यन्त विशाल देह वाले हैं

26

सर्वरोगहर

ॐ सर्वरोगहराय नमः

Om Sarvarogaharāya Namaḥ

जो समस्त रोगों से मुक्त करने वाले हैं

27

प्रभु

ॐ प्रभवे नमः

Om Prabhava Namaḥ

जो सम्पूर्ण सृष्टि में पूजे जाने वाले हैं

28

बलसिद्धिकर

ॐ बलसिद्धिकराय नमः

Om Balasiddhikarāya Namaḥ

जो बल प्रदान करने वाले हैं

29

सर्वविद्यासम्पत्प्रदायक

ॐ सर्वविद्यासम्पत्प्रदायकाय नमः

Om Sarvavidyāsampatpradāyakāya Namaḥ

जो नाना प्रकार की विद्या एवं सम्पत्ति प्रदान करने वाले हैं

30

कपिसेनानायक

ॐ कपिसेनानायकाय नमः

Om Kapisenānāyakāya Namaḥ

जो वानर सेना के प्रमुख हैं

31

भविष्यच्चतुरानन

ॐ भविष्यच्चतुराननाय नमः

Om Bhaviṣyaccaturānanāya Namaḥ

जो भविष्य की घटनाओं को जानने वाले अथवा भविष्यज्ञाता हैं

32

कुमारब्रह्मचारी

ॐ कुमारब्रह्मचारिणे नमः

Om Kumārabrahmacāriṇe Namaḥ

जो युवा एवं ब्रह्मचर्य व्रत का पालन करने वाले हैं

33

रत्नकुण्डलदीप्तिमान्

ॐ रत्नकुण्डलदीप्तिमते नमः

Om Ratnakuṇḍaladīptimate Namaḥ

जो रत्न जड़ित स्वर्ण कुण्डल धारण करने वाले हैं

34

सञ्चलद्बालसन्नद्धलम्बमानशिखोज्ज्वल

ॐ सञ्चलद्बालसन्नद्धलम्बमानशिखोज्ज्वलाय नमः

Om Sañcaladbālasannaddhalambamānaśikhojjvalāya Namaḥ

जिनकी लम्बी पूँछ उनके सिर से भी ऊँची है

35

गन्धर्वविद्यातत्वज्ञ

ॐ गन्धर्वविद्यातत्वज्ञाय नमः

Om Gandharvavidyātattvajñāya Namaḥ

जो गन्धर्व विद्या अर्थात् संगीत में पारंगत हैं

36

महाबलपराक्रम

ॐ महाबलपराक्रमाय नमः

Om Mahābalaparakramāya Namaḥ

जिनमें अद्वितीय बल एवं साहस है

37

कारागृहविमोक्ता

ॐ कारागृहविमोक्त्रे नमः

Om Kārāgṛhavimoktre Namaḥ

जो कारागृह से मुक्त करने वाले हैं

38

शृङ्खलाबन्धमोचक

ॐ शृङ्खलाबन्धमोचकाय नमः

Om Śṛṅkhalābandhamocakāya Namaḥ

जो बेड़ियों अथवा कष्ट से मुक्त करने वाले हैं

39

सागरोत्तारक

ॐ सागरोत्तारकाय नमः

Om Sāgarottārakāya Namaḥ

जो समुद्र को लाँघने वाले हैं

40

प्राज्ञ

ॐ प्राज्ञाय नमः

Om Prājñāya Namaḥ

जो महान विद्वान हैं

41

रामदूत

ॐ रामदूताय नमः

Om Rāmadūtāya Namaḥ

जो भगवान श्री राम के दूत हैं

42

प्रतापवान्

ॐ प्रतापवते नमः

Om Pratāpavate Namaḥ

जो अपनी वीरता एवं पराक्रम के लिए जाने जाते हैं

43

वानर

ॐ वानराय नमः

Om Vānarāya Namaḥ

जो वानर के स्वरूप में विराजमान हैं

44

केसरीसुत

ॐ केसरीसुताय नमः

Om Kesarisutāya Namaḥ

जो केसरी के पुत्र हैं

45

सीताशोकनिवारक

ॐ सीताशोकनिवारकाय नमः

Om Sītāśokanivārakāya Namaḥ

जो माता सीता के कष्ट का निवारण करने वाले हैं

46

अञ्जनागर्भसम्भूत

ॐ अञ्जनागर्भसम्भूताय नमः

Om Añjanagarbhasambhūtāya Namaḥ

जो माता अञ्जनी के गर्भ से जन्म लेने वाले हैं

47

बालार्कसदृशानन

ॐ बालार्कसदृशाननाय नमः

Om Bālārkasadṛśānanāya Namaḥ

जिनकी आभा उदीयमान सूर्य के समान है

48

विभीषणप्रियकर

ॐ विभीषणप्रियकराय नमः

Om Vibhīṣaṇapriyakāya Namaḥ

जो विभीषण के प्रिय हैं

49

दशग्रीवकुलान्तक

ॐ दशग्रीवकुलान्तकाय नमः

Om Daśagrīvakulāntakāya Namaḥ

जो रावण के कुल का अन्त करने वाले हैं

50

लक्ष्मणप्राणदाता

ॐ लक्ष्मणप्राणदात्रे नमः

Om Lakṣmaṇaprāṇadātre Namaḥ

जो लक्ष्मण जी के प्राणों की रक्षा करने वाले हैं

51

वज्रकाय

ॐ वज्रकायाय नमः

Om Vajrakāyāya Namaḥ

जिनका शरीर वज्र के समान कठोर एवं शक्तिशाली है

52

महाद्युति

ॐ महाद्युतये नमः

Om Mahādyutaye Namaḥ

जो अत्यन्त तेजस्वी हैं

53

चिरञ्जीवी

ॐ चिरञ्जीविने नमः

Om Cirañjīvine Namaḥ

जो प्रत्येक युग में अजर-अमर रहने वाले हैं

54

रामभक्त

ॐ रामभक्ताय नमः

Om Rāmabhaktāya Namaḥ

जो भगवान श्री राम के परम भक्त हैं

55

दैत्यकार्यविघातक

ॐ दैत्यकार्यविघातकाय नमः

Om Daityakāryavighātakāya Namaḥ

जो दैत्यों के समस्त कार्य निष्फल करने वाले हैं

56

अक्षहन्ता

ॐ अक्षहन्त्रे नमः

Om Akṣahantre Namaḥ

जो रावण के पुत्र अक्षय का अन्त करने वाले हैं

57

काञ्चनाभ

ॐ काञ्चनाभाय नमः

Om Kāñcanābhāya Namaḥ

जिनकी काया स्वर्ण के समान आभा वाली है

58

पञ्चवक्त्र

ॐ पञ्चवक्त्राय नमः

Om Pañcavaktrāya Namaḥ

जिनके पाँच मुख हैं

59

महातपस्

ॐ महातपसे नमः

Om Mahātapase Namaḥ

जो अद्भुत तपस्या करने वाले हैं

60

लङ्किनीभञ्जन

ॐ लङ्किनीभञ्जनाय नमः

Om Laṅkinībhañjanāya Namaḥ

जो लङ्किनी नामक राक्षसी का उद्धार करने वाले हैं

61

श्रीमान्

ॐ श्रीमते नमः

Om Śrimate Namaḥ

जो सम्पूर्ण सृष्टि में आदरणीय एवं पूजनीय हैं

62

सिंहिकाप्राणभञ्जन

ॐ सिंहिकाप्राणभञ्जनाय नमः

Om Siṃhikāprāṇabhañjanāya Namaḥ

जो सिंहिका राक्षसी का अन्त करने वाले हैं

63

गन्धमादनशैलस्थ

ॐ गन्धमादनशैलस्थाय नमः

Om Gandhamādanaśailasthāya Namaḥ

जो गन्धमादन पर्वत पर निवास करने वाले हैं

64

लङ्कापुरविदाहक

ॐ लङ्कापुरविदाहकाय नमः

Om Laṅkāpuravidāhakāya Namaḥ

जो लङ्का दहन करने वाले हैं

65

सुग्रीवसचिव

ॐ सुग्रीवसचिवाय नमः

Om Sugrīvasacivāya Namaḥ

जो सुग्रीव के मन्त्री हैं

66

धीर

ॐ धीराय नमः

Om Dhīrāya Namaḥ

जो अत्यन्त वीर एवं साहसी हैं

67

शूर

ॐ शूराय नमः

Om Śūrāya Namaḥ

जो निर्भीक एवं निडर हैं

68

दैत्यकुलान्तक

ॐ दैत्यकुलान्तकाय नमः

Om Daityakulāntakāya Namaḥ

जो दैत्यों का अन्त करने वाले हैं

69

सुरार्चित

ॐ सुरार्चिताय नमः

Om Surārcitāya Namaḥ

जो देवताओं द्वारा पूजे जाने वाले हैं

70

महातेजस्

ॐ महातेजसे नमः

Om Mahātejase Namaḥ

जिनमें असीमित तेज है

71

रामचूडामणिप्रद

ॐ रामचूडामणिप्रदायकाय नमः

Om Rāmacūḍāmaṇipradāyakāya Namaḥ

जो भगवान श्री राम को सीता माता की चूड़ामणि प्रदान करने वाले हैं

72

कामरूपी

ॐ कामरूपिणे नमः

Om Kāmarūpiṇe Namaḥ

जो इच्छानुसार कोई भी रूप धारण करने वाले हैं

73

पिङ्गलाक्ष

ॐ पिङ्गलाक्षाय नमः

Om Piṅgalākṣāya Namaḥ

जो लाल एवं भूरे नेत्रों वाले हैं

74

वार्धिमैनाकपूजित

ॐ वार्धिमैनाकपूजिताय नमः

Om Vārdhimainakapūjitāya Namaḥ

जो समुद्र एवं मैनाक पर्वत द्वारा पूजे जाने वाले हैं

75

कवलीकृतमार्तण्डमण्डल

ॐ कवलीकृतमार्तण्डमण्डलाय नमः

Om Kavalīkṛtamārtaṇḍamaṇḍalāya Namaḥ

जो सूर्य को निगलने वाले हैं

76

विजितेन्द्रिय

ॐ विजितेन्द्रियाय नमः

Om Vijitendriyāya Namaḥ

जो समस्त इन्द्रियों को वश में करने वाले हैं

77

रामसुग्रीवसन्धाता

ॐ रामसुग्रीवसन्धात्रे नमः

Om Rāmasugrīvasandhātre Namaḥ

जो भगवान श्री राम एवं सुग्रीव में मित्रता करवाने वाले हैं

78

महारावणमर्दन

ॐ महारावणमर्दनाय नमः

Om Mahārāvaṇamardanāya Namaḥ

जो महारावण का संहार करने वाले हैं

79

स्फटिकाभ

ॐ स्फटिकाभाय नमः

Om Sphaṭikābhāya Namaḥ

जो स्फटिक मणि के समान आभा वाले हैं

80

वागधीश

ॐ वागधीशाय नमः

Om Vāgadhīśāya Namaḥ

जो वाणी के स्वामी हैं

81

नवव्याकृतिपण्डित

ॐ नवव्याकृतिपण्डिताय नमः

Om Navavyākṛtipaṇḍitāya Namaḥ

जो अत्यन्त कुशल विद्वान हैं

82

चतुर्बाहु

ॐ चतुर्बाहवे नमः

Om Caturbāhave Namaḥ

जो चार भुजाओं वाले हैं

83

दीनबन्धु

ॐ दीनबन्धवे नमः

Om Dīnabandhave Namaḥ

जो दीन-हीनों के मित्र हैं

84

महात्मा

ॐ महात्मने नमः

Om Mahātmane Namaḥ

जो समस्त आत्माओं में श्रेष्ठ हैं

85

भक्तवत्सल

ॐ भक्तवत्सलाय नमः

Om Bhaktavatsalāya Namaḥ

जो भक्तों पर करुणा करने वाले हैं

86

सञ्जीवननगाहर्ता

ॐ सञ्जीवननगाहर्त्रे नमः

Om Sañjīvananagāhrtre Namaḥ

जो सञ्जीवनी पर्वत लाने वाले हैं

87

शुचि

ॐ शुचये नमः

Om Śucaye Namaḥ

जो परम पवित्र हैं

88

वाग्मी

ॐ वाग्मिने नमः

Om Vāgmine Namaḥ

जो एक कुशल वक्ता हैं

89

दृढव्रत

ॐ दृढव्रताय नमः

Om Dṛḍhavratāya Namaḥ

जो अपनी प्रतिज्ञा पर दृढ रहने वाले हैं

90

कालनेमिप्रमथन

ॐ कालनेमिप्रमथनाय नमः

Om Kālanemipramathanāya Namaḥ

जो कालनेमि दैत्य का अन्त करने वाले हैं

91

हरिमर्कटमर्कट

ॐ हरिमर्कटमर्कटाय नमः

Om Harimarkaṭamarkaṭāya Namaḥ

जो वानरों के स्वामी हैं

92

दान्त

ॐ दान्ताय नमः

Om Dāntāya Namaḥ

जो दान देने वाले हैं

93

शान्त

ॐ शान्ताय नमः

Om Śāntāya Namaḥ

जो शान्त प्रकृति वाले हैं

94

प्रसन्नात्मा

ॐ प्रसन्नात्मने नमः

Om Prasannātmane Namaḥ

जो प्रसन्नचित्त रहने वाले हैं

95

शतकण्ठमदापहृत्

ॐ शतकण्ठमदापहृते नमः

Om Śatakaṇṭhamadāpahṛte Namaḥ

जो शतकण्ठ के अभिमान को नष्ट करने वाले हैं

96

योगी

ॐ योगिने नमः

Om Yogine Namaḥ

जो एक महान योगी हैं

97

रामकथालोल

ॐ रामकथालोलाय नमः

Om Rāmakathālolāya Namaḥ

जो रामकथा सुनने को उत्सुक रहने वाले हैं

98

सीतान्वेषणपण्डित

ॐ सीतान्वेषणपण्डिताय नमः

Om Sītānveṣaṇapaṇḍitāya Namaḥ

जो माता सीता को ज्ञानपूर्वक खोजने वाले हैं

99

वज्रदंष्ट्र

ॐ वज्रदंष्ट्राय नमः

Om Vajradaṃṣṭrāya Namaḥ

जो वज्र के समान कठोर हैं

100

वज्रनख

ॐ वज्रनखाय नमः

Om Vajranakhāya Namaḥ

जो वज्र के समान सुदृढ़ नख अर्थात् नाखून वाले हैं

101

रुद्रवीर्यसमुद्भव

ॐ रुद्रवीर्यसमुद्भवाय नमः

Om Rudravīryasamudbhavāya Namaḥ

जो भगवान शिव के अवतार हैं

102

इन्द्रजित्प्रहितामोघब्रह्मास्त्रविनिवारक

ॐ इन्द्रजित्प्रहितामोघब्रह्मास्त्रविनिवारकाय नमः

Om Indrajitprahitāmoghabrahmāstravinivārakāya Namaḥ

जो इन्द्रजीत के ब्रह्मास्त्र के प्रभाव को दूर करने वाले हैं

103

पार्थध्वजाग्रसंवासी

ॐ पार्थध्वजाग्रसंवासिने नमः

Om Pārthadhvajāgrasamvāsine Namaḥ

जो अर्जुन के रथ की ध्वजा में निवास करते हैं

104

शरपञ्जरभेदक

ॐ शरपञ्जरभेदकाय नमः

Om Śarapañjarabhedakāya Namaḥ

जो शत्रुओं के कारागृह को भेदने वाले हैं

105

दशबाहु

ॐ दशबाहवे नमः

Om Daśabāhave Namaḥ

जो दस भुजाओं वाले हैं

106

लोकपूज्य

ॐ लोकपूज्याय नमः

Om Lokapūjyāya Namaḥ

जो समस्त लोकों में पूजे जाने वाले हैं

107

जाम्बवत्प्रीतिवर्धन

ॐ जाम्बवत्प्रीतिवर्धनाय नमः

Om Jāmbavatprītivardhanāya Namaḥ

जो जाम्बवन्त जी के अत्यन्त प्रिय हैं

108

सीतासमेतश्रीरामपादसेवाधुरन्धर

ॐ सीतासमेतश्रीरामपादसेवाधुरन्धराय नमः

Om Sītāsametaśrīrāmapādasevādhurandharāya Namaḥ

जो देवी सीता सहित श्री राम जी के चरण कमलों की सेवा करने वाले हैं